UEFA, Dünya Kupası ve Avrupa Şampiyonası eleme sistemini tamamen yeni bir temele oturtmuştur. 20 Mayıs 2026'de İstanbul'da gerçekleştirilen yürütme komitesi toplantısında, kulüp turnuvalarının Şampiyonlar Ligi reformundan güçlü bir şekilde ilham alan temel konsept onaylanmıştır. 15 Eylül 2026'de komite, Selanik'teki toplantısında, devam eden 2026/27 Nations League sezonuna yönelik gerekli geçiş kurallarını onaylayarak yeni formata sorunsuz bir geçiş sağlamıştır. 2030 Dünya Kupası Elemeleri Avrupa (UEFA) için bu, onlarca yıldır yaşanan en büyük format değişikliğini temsil etmektedir.
Şimdiye kadar Avrupa'nın milli takımları, son turu oynama biletleri için dört beş takımlı klasik gruplar halinde mücadele etmiştir. 2028'den itibaren, bu formatın yerini lig sisteminin yakından bağlı olduğu yeni bir Avrupa Nations Ligi ile sıkı bir şekilde ilişkili olan iki aşamalı bir lig sistemi alacaktır.
Çerçeve konsept resmi olarak Mayıs 2026'dan beri sabitlenmiştir: Nations League dört ligden üç lige (A, B, C) daralacak olup, her liga 18 takımdan oluşacak ve her biri altı takımdan oluşan üçer gruba bölünecektir. Her takım, beş farklı rakibe karşı altı maç oynayacaktır — bu format, Şampiyonlar Ligi'nin İsviçre Sistemi lig aşamasını andırmaktadır.
Asıl Dünya Kupası ve Avrupa Şampiyonası eleme sistemi için bundan yeni bir bölünme ortaya çıkmaktadır: Lig 1, Nations League A ve B liglerinden tam olarak 36 takımdan oluşmakta olup, üç on iki takımlı gruba bölünmüştür. Her takım orada altı farklı rakibe karşı altı maç oynayacaktır. Üç grup birincisi doğrudan final turuna katılmaya hak kazanırken, kalan yerler, Lig 2'deki takımların da katılabileceği lig maçları yoluyla dağıtılacaktır. Lig 2, kalan 18 ile 19 Avrupa federasyonundan oluşan ve üç altışar takımlı gruba bölünmüştür. Selanik'te Eylül ayında 2026/27 Nations League sezonuna yönelik yalnızca detay ve geçiş kuralları ayarlanmış, çerçeve konseptin kendisi değil.
Küçük milli takımlar için önemli bir nokta: Yalnızca Nations League'de en azından Lig B'ye ulaşan takımlar, Dünya Kupası elemeleri için üst lige otomatik olarak katılmaya hak kazanmaktadır. Nations League'de Lig C'ye düşen takım, Dünya Kupası elemeleri için de alt Lig 2'de başlamaktadır — yani Nations League'deki sportif form, Dünya Kupası elemeleri için başlangıç seviyesini doğrudan belirlemektedir.
Ev sahibi ülkelerin katılımı da resmi olarak düzenlenmiştir: UEFA yürütme komitesi 20 Mayıs 2026'da, final turuna otomatik olarak katılmaya hak kazanan ev sahibi ülkelerin yine de düzenli elemeler sistemine katılacağına karar vermiştir. Bunun nedeni organizasyoneldir: Sonraki Nations League sezonundaki yerleşimlerini belirlemek için sonuçlarına ihtiyaç duyulmaktadır.
UEFA Başkanı Aleksander Čeferin, reformu "anlamsız maçlar"ı azaltmak ve "daha iyi sportif denge" yaratmak amacıyla haklı çıkarmıştır. UEFA, bunun için zaten yoğun olan uluslararası maç takviminde ek tarihlere ihtiyaç olmadığını açıkça vurgulamaktadır.
Yeni sistem ilk olarak 2030 Dünya Kupası Elemeleri için geçerli olacaktır. 2030 Dünya Kupası, altı ev sahibi ülkeli bir turnuva olarak düzenlenecektir: Ana ev sahipleri İspanya, Portekiz ve Fas'tır. Ayrıca Uruguai, Arjantin ve Paraguay'da açılış maçları oynanacak olup, bu ülkeler ev sahipleri olarak otomatik olarak katılmaya hak kazanmıştır. Kalan Avrupa federasyonlarının eleme maçları EURO 2028'den sonra başlayacak şekilde planlanmıştır. Avrupa'nın 48 takımdan oluşan 2030 Dünya Kupası için sonuç itibariyle kaç başlangıç yeri alacağı henüz kesin olarak onaylanmamıştır — 2030'da 2026 Dünya Kupası elemeleri sırasında son playoff yapısında olduğundan çok daha az bilet degradasyon yoluyla dağıtılacağından, tam playoff yapısı da büyük ölçüde belirsizdir. 2030 Dünya Kupası Elemeleri Maç Takvimi güncel bir özet sunmaktadır.
Tam grup dağılımı veya playoff formatı gibi kalan ayrıntılı soruların tam cevapları, yalnızca 2026/27 Nations League'den sonraki çekilişle açıklığa kavuşacaktır.